Ege Bölgesi'nde, Aydın iline bağlı ilçe ve ilçe merkezi kent. 264 km2'lik yüzölçümüyle ilin en küçük ilçesidir. Doğu ve güneyde Söke ilçesi, batıda Ege Denizi, kuzeyde de İzmir iliyle çevrilidir.

Aydın ilinin batı kesiminde yer alan ilçe topraklarının kuzeydoğusunu Durmuş Dağı'nın batı uzantısı, güneyini ise Dilek Dağı da denen Samsun Dağı engebelendirir. Aydın dağlarının batı uzantısı durumundaki Samsun Dağı, ilçenin güneybatısında Dilek Yarımadasını oluşturarak Sisam adasına geçer. Kuşadası Körfezinin güney kesimindeki düz kıyıların ardında ovalık bir alan uzanır.

İlçe halkı geçimini turizm, turistik ticaret ve tarımdan sağlar. Kuşadası körfezinin ilçe sınırları içindeki güney kıyıları doğal kumsallarla kaplıdır. Turizmin ülke ekonomisindeki öneminin anlaşılmasından sonra çeşitli yatırımların yöneldiği Kuşadası kıyıları kısa süre içinde tatil konut siteleri, tatil köyleri, otel, motel ve pansiyonlarla doldu. Bu yoğun yapılaşma doğal ve tarihsel çevrenin hızla tahrip olmasına yol açtı. Dilek yarımadasındaki 10.985 ha'lık alan 19 Mayıs 1966'da ulusal park alanı olarak ayrıldığından ilçenin güneybatı kesimi yapılaşmanın tahribatından korundu. Dilek Yarımadası Milli Parkı kıyıdaki plaj kabinleri, çeşitli piknik alanları, İÖ 8. yy kurulmuş Panionion adlı birliğin belediye meclisi binasının kalıntıları, bitki ve hayvan topluluklarıyla ilçenin ve hatta Ege Bölgesi'nin yazın en çok ilgi çeken mesire yerlerinden biridir.

Eskiden önemli bir sebzecilik ve meyvecilik alanı olan ilçede turizmin önem kazanmasıyla verimli tarım alanlarının bir bölümünün turistik tesis yapımına ayrılması, bitkisel üretimin gerilemesine yol açtı. Yetiştirilen başlıca ürünler zeytin, buğday, mısır, incir, turunçgiller ve arpadır. Az miktarda üzüm, yerfıstığı, baklagiller ve pamuk yetiştirilir. Şeftali üreticiliği de gelişmektedir.

İlçenin Davutlar bucağına bağlı Güzelçamlı köyü yakınından başlayarak Kuşadası kenti yakınına kadar birkaç yerden çıkan şifalı madensuları tuzlu ve radyoaktiftir. İlçe topraklarında zımparataşı yatakları vardır.

Yörede ne zaman ve kimler tarafından kurulduğu bilinmeyen yerleşmelerin Anaea, Ania, Neopolis, Marathesium ve Scalanova adlarıyla anıldığı sanılmaktadır. Bazı kaynaklara göre Scalanova, bugünkü Kuşadası kentine en yakın yerleşmeydi. Önemini yitiren Efes kentinin işlevlerini üstlenmesi amacıyla kurulan bu yerleşmenin Yeni İskele anlamına gelen adı, daha çok Batılılar tarafından Scalanova şeklinde kullanıldı. İÖ. 5 yy. başlarında Pers, İÖ 448'de Atina, daha sonra da Makedonya ve Selevkos egemenliğine giren yöre, İÖ 64'de Roma'ya bağlandı. Küçük Ada yada Kuş Adası olarak da bilinen Güvercin adası Bizans döneminde bu kıyıları koruyan önemli bir ileri karakol durumundaydı. Kentin günümüzdeki adının kaynağı bu adadır. 1413'te Osmanlı topraklarına katılan Kuşadası, önemli bir askeri üs olarak kullanıldı. 19. yy sonlarında Aydın vilayetinin İzmir sancağına bağlı bir kaza merkeziydi. Kurtuluş savaşı sırasında İtalyan ve Yunan işgalinde kaldı. Eskiden beri İzmir iline bağlı bir ilçe merkeziyken 1954'te Aydın'a bağlandı.

Türkiye'nin başlıca turistik merkezlerinden biri olan Kuşadası'da modern bir yat limanı vardır. Kadınlar Denizi adıyla anılan kumsal, kent çevresindeki pek çok plajdan en ünlüsüdür. Kuşadası iskelesine özellikle yazın Yunan adalarından gemilerle gelen turistler Efes kenti kalıntıları ile Meryem Ana Evi'ni gezer; kentteki turistik eşya mağazalarından alışveriş yaparlar. Kentte ve kentin yakın çevresinde çok sayıda turistik konaklama tesisi vardır. Yazın nüfusu birkaç kat artan kent kıyılarında deniz kirlenmesi gözlenmektedir. Kent il merkezi Aydın'a 69 km uzaklıktadır.

Çevresinde antik kale kalıntılarına da rastlanan kent surlarının 17. yy'da Öküz Mehmed Paşa tarafından yaptırıldığı sanılmaktadır. Güvercin adasındaki kale 1834'te yapılmıştır. Bugün dalgakıran ve bir yol ile karaya bağlanmış bulunan Güvercin Ada Kalesi'nin bahçesi gazino haline getirilmiştir. Kentteki başlıca tarihsel yapılar Hanım Camisi, Öküz Mehmed Paşa Camisi, Yeni Belediye Hamamı ve Öküz Mehmed Paşa Kervansarayıdır. Tümüyle onarılan bu kervansaray günümüzde otel olarak işletilmektedir.